Algemeen
Aangepast weerbericht: DIT staat ons vandaag te wachten
Nederland maakt zich op voor opnieuw een bijtend koude winterdag. Deze zondag laat zien dat de winter nog allerminst van plan is om zich terug te trekken. Volgens meteoroloog Dennis Wilt van Weerplaza wordt het vandaag zelfs kouder dan de afgelopen dagen. Niet zozeer door extreme temperaturen op de thermometer, maar vooral door de combinatie van aanhoudende vorst en een gure noordoosten- tot zuidoostenwind die de kou extra voelbaar maakt.
Witte ochtend met verraderlijke gladheid
Zaterdagochtend werden veel Nederlanders wakker in een wit landschap. Tijdens de nacht was opnieuw sneeuw gevallen, die zich vastzette op de sneeuwresten die al aanwezig waren. Dat zorgde niet alleen voor een winters decor, maar vooral voor gevaarlijke gladheid op wegen, fietspaden en stoepen.
Juist omdat de sneeuw deels is aangedrukt en vervolgens weer is bevroren, ontstaat er een verraderlijke ijslaag die moeilijk zichtbaar is. Smeltwater dat overdag ontstaat, kan in de avond en nacht opnieuw bevriezen en zo voor extra risico’s zorgen.
Om die reden geldt sinds zaterdagmorgen 09.00 uur landelijk code geel. Het KNMI waarschuwt voor bevroren sneeuw en lokaal ook voor ijzel. Deze waarschuwing is nog altijd van kracht voor het hele land en blijft dat voorlopig ook.
Temperaturen onder nul, zon als schijnbedrog
Ook deze zondag begint ijskoud. In de vroege ochtend lagen de temperaturen in grote delen van het land tussen de -4 en -10 graden. In het noordoosten werd lokaal zelfs -13 graden gemeten. Dat zijn waarden die in Nederland niet dagelijks voorkomen en vooral in combinatie met wind een flinke impact hebben op hoe koud het daadwerkelijk aanvoelt.
Overdag blijft het vrijwel overal vriezen. De maxima komen uit rond 0 graden aan de kust en -2 tot -4 graden landinwaarts. Op veel plaatsen laat de zon zich zien, zeker in de ochtend en het begin van de middag. Dat zorgt voor een helder en fraai winterbeeld, maar schijn bedriegt: de zon brengt nauwelijks warmte.
Later op de dag neemt de bewolking toe, vooral vanuit het westen. Dat verandert weinig aan de temperatuur, maar wel aan het karakter van het weer richting de avond.
Gevoelstemperatuur: hier zit de echte kou
Het echte verhaal van vandaag zit niet in de kale temperatuurcijfers, maar in de gevoelstemperatuur. Door een zwakke tot matige zuidoostenwind voelt het aanzienlijk kouder aan dan de thermometer doet vermoeden.
Vanochtend lag de gevoelstemperatuur op veel plaatsen tussen de -10 en -16 graden. Vooral in het noorden en oosten van het land kon het lokaal zelfs -15 tot -16 graden aanvoelen. Dat maakt buiten zijn zonder goede bescherming ronduit onaangenaam.
Hoewel de wind niet stormachtig is, is hij precies sterk genoeg om de kou door kleding heen te laten snijden. Een dikke winterjas, muts, sjaal en handschoenen zijn vandaag absoluut geen overbodige luxe. Wie langere tijd buiten is, loopt zonder goede bescherming risico op onderkoeling.
Vanavond: nieuwe neerslag, nieuwe risico’s
In de loop van de avond nadert vanuit het westen een nieuw neerslaggebied. Aan zee begint dit waarschijnlijk als regen, maar landinwaarts kan het eerst sneeuw zijn die later overgaat in ijzel. Dat maakt de situatie opnieuw verraderlijk, vooral in het oosten en noordoosten van het land.
Juist die overgang van sneeuw naar ijzel zorgt voor extra gladheid. Wegen die overdag nog begaanbaar lijken, kunnen binnen korte tijd spiegelglad worden. De temperaturen zakken vanavond en vannacht minder diep dan afgelopen nacht, met minima tussen -7 en -1 graden, maar dat is voldoende om natte wegen opnieuw te laten bevriezen.
Voorzichtigheid blijft noodzakelijk
Het advies van de weerinstanties blijft dan ook om extra alert te zijn. Niet alleen automobilisten, maar ook fietsers en voetgangers moeten rekening houden met gladde plekken. Vooral bruggen, viaducten en schaduwrijke wegen kunnen verraderlijk zijn.
Ook het openbaar vervoer kan hinder ondervinden van de winterse omstandigheden. Wissels en bovenleidingen zijn gevoelig voor vorst en ijzel, wat tot vertragingen kan leiden.
Vooruitblik: plots zachter weer op komst
Na deze ijskoude zondag lijkt er een duidelijke weersomslag in aantocht. Maandag wordt het volgens de verwachtingen een stuk zachter. De maxima lopen op naar 7 à 8 graden, wat een enorm verschil is met het weekend. Het weerbeeld wordt dan wel een stuk somberder: veel bewolking en perioden met regen, met een neerslagkans van rond de 90 procent en ongeveer 5 millimeter regen.
In de ochtend van maandag is nog wel opletten geblazen voor gladheid, vooral door ijzel als restkou en regen elkaar tegenkomen.
Dinsdag zet de zachte trend door. Overdag wordt het 9 tot 10 graden, met minima rond 4 graden. Het blijft bewolkt en regenachtig. De winterse taferelen verdwijnen dan snel uit het straatbeeld.
Van woensdag tot en met vrijdag blijft het wisselvallig. De temperaturen schommelen tussen de 7 en 9 graden overdag, met nachtelijke minima van 3 tot 6 graden. Er vallen regelmatig buien of perioden met regen en de wind waait uit het zuidwesten tot westen, meestal matig.
Schaatsliefhebbers: natuurijs nog niet, kunstijs wel
Voor schaatsliefhebbers is dit weekend nog geen groen licht voor natuurijs. Ondanks de kou is het ijs op sloten, plassen en meren nog onvoldoende dik en bovendien ongelijkmatig. Het betreden van natuurijs wordt dan ook sterk afgeraden.
Er is echter ook goed nieuws. Door de aanhoudende vorst moeten op veel plekken in het land de kunstmatig opgespoten ijsbanen inmiddels voldoende dik zijn om open te gaan. Dat betekent dat schaatsliefhebbers vanaf vandaag op steeds meer locaties veilig het ijs op kunnen.
Winter met twee gezichten
Deze zondag laat de winter zien in al zijn scherpte: prachtige zon, een wit landschap, maar ook bijtende kou en verraderlijke gladheid. Het is een dag om van het uitzicht te genieten, maar met respect voor de omstandigheden.
Wie vandaag de deur uitgaat, doet er goed aan zich warm aan te kleden en voorzichtig te zijn. Want hoewel de winter later in de week terrein lijkt te verliezen, regeert hij vandaag nog volop — en zonder mededogen.
Na dagen van sneeuw, vorst en chaos staat Nederland vanavond en vannacht opnieuw een spannend weermoment te wachten. Een nieuw neerslaggebied trekt over het land en brengt een combinatie van regen, sneeuw en vooral ijzel met zich mee. Juist die ijzel maakt de situatie verraderlijk en potentieel gevaarlijk. Daarom heeft het KNMI code oranje afgekondigd voor vrijwel het hele land. Alleen Zeeland blijft vooralsnog buiten deze zwaarste waarschuwing.
Ook Rijkswaterstaat trekt aan de bel. De boodschap is ongebruikelijk scherp: ga morgenochtend niet de weg op, tenzij het écht niet anders kan. Wie thuis kan werken, wordt dringend verzocht dat ook te doen. De komende uren en het begin van de ochtendspits beloven namelijk bijzonder riskant te worden.
Laatste winterstuiptrekking
Na vanavond lijkt er eindelijk een einde te komen aan het winterweer dat Nederland de afgelopen week in zijn greep hield. Sneeuwduinen, vastgelopen treinen, gladde wegen en gestrande automobilisten bepaalden dagenlang het nieuws. Maar voordat de dooi definitief inzet, moet het land nog één keer door een lastige overgangsfase heen. Juist die overgang – van vorst naar regen – is berucht om zijn gevaarlijkheid.
Het is precies die situatie die zich nu voordoet. De bovenlucht warmt op, terwijl het wegdek op veel plekken nog onder het vriespunt ligt. Regen die daarop valt, bevriest direct en verandert straten, snelwegen en fietspaden in spiegelgladde oppervlakken.
Code oranje voor 11 provincies
Het KNMI heeft daarom code oranje uitgegeven voor maar liefst elf provincies. Dat betekent dat er sprake is van gevaarlijk weer met mogelijk grote impact op het dagelijks leven. Zeeland vormt de uitzondering, omdat daar de temperatuur al eerder boven nul uitkomt en de kans op bevriezing van regen aanzienlijk kleiner is.
Code oranje wordt niet lichtvaardig afgegeven. Het is een signaal dat de omstandigheden serieus zijn en dat extra voorzichtigheid geboden is. In dit geval draait alles om ijzel, een van de meest onderschatte maar gevaarlijkste winterse verschijnselen.
Vanavond: regen op een bevroren ondergrond
Vanavond zien we een duidelijke tweedeling in het land. In het oosten vriest het nog enkele graden, terwijl het kwik in het westen en zuiden langzaam richting het vriespunt stijgt. In Zeeland wordt het zelfs alweer 1 à 2 graden boven nul. Daar valt op dit moment al regen, zonder dat die direct bevriest.
In het westen van het land beginnen eveneens de eerste regendruppels te vallen. Het probleem: de wegen zijn daar nog ijskoud na meerdere nachten van vorst. Dat zorgt voor verraderlijke gladheid, die niet altijd zichtbaar is. Het lijkt nat, maar is in werkelijkheid spekglad.
Wind maakt het extra onstuimig
Alsof dat nog niet genoeg is, laat ook de wind zich vanavond nadrukkelijk voelen. Vooral in de kustgebieden worden stevige windstoten verwacht. Volgens weerdeskundigen kunnen die snelheden halen van 60 tot 70 kilometer per uur. Dat maakt het niet alleen onaangenaam, maar ook lastiger om controle te houden over voertuigen – zeker op gladde wegen.
De combinatie van regen, ijzel en wind zorgt voor een situatie waarin zelfs ervaren weggebruikers verrast kunnen worden. Eén verkeerde stuurbeweging of remactie kan al voldoende zijn om grip te verliezen.
Naarmate de avond vordert: toenemende gladheid
In de tweede helft van de avond neemt de gladheid verder toe. Dat heeft alles te maken met de temperatuur van het wegdek, die op veel plekken nog steeds onder nul ligt. Zelfs als de luchttemperatuur langzaam stijgt, duurt het vaak uren voordat asfalt en beton daadwerkelijk opwarmen.
Daarom wordt het juist later op de avond en in de nacht steeds gevaarlijker. Regen die blijft vallen, blijft aanvriezen. In Zeeland gebeurt dat niet of nauwelijks, wat verklaart waarom daar geen code oranje geldt. Elders breidt de ijzel zich juist verder oostwaarts uit.
Nog wat sneeuw, dan regen
In het noorden, midden en oosten van het land kan eerst nog wat sneeuw vallen. Alsof de afgelopen dagen nog niet genoeg waren. Die sneeuw is meestal van korte duur en gaat later over in regen. Maar ook dat overgangsmoment is riskant: smeltende sneeuw en regen die bevriest, maken het extra glad.
Zeker op plekken waar niet of minder wordt gestrooid – zoals woonwijken, stoepen, fietspaden en parkeerterreinen – kan het spekglad worden. Maar ook op doorgaande wegen is het oppassen geblazen. Zout werkt namelijk minder goed bij aanhoudende ijzel.
Oproep: blijf thuis als het kan
Rijkswaterstaat is daarom helder in zijn advies. Wie niet per se de weg op hoeft, kan dat beter laten. Voor mensen met essentiële beroepen is dat niet altijd een optie, maar voor kantoormedewerkers geldt: thuiswerken is nu de veiligste keuze.
Voor wie toch moet rijden, gelden extra adviezen:
-
Neem ruim de tijd
-
Houd grote afstand
-
Vermijd abrupte stuur- en rembewegingen
-
Wees extra alert op bruggen, viaducten en op- en afritten
Ook fietsers en voetgangers lopen risico. Een ogenschijnlijk nat trottoir kan verraderlijk glad zijn.
Hoe lang houdt de gladheid aan?
In de westelijke Randstad verdwijnt de gladheid waarschijnlijk aan het begin van de nacht, zodra de temperatuur daar voldoende boven nul komt. Later in de nacht geldt dat ook voor het oosten van de Randstad.
Toch is het gevaar daarmee niet meteen geweken. Tot het begin van de ochtend kan in het oosten van Noord-Holland, Utrecht, Brabant en Limburg nog steeds gladheid voorkomen. Vooral in landelijke gebieden en op minder bereden wegen blijft het opletten.
Daarna: opluchting
Het goede nieuws is dat dit waarschijnlijk de laatste grote winterse hindernis is van deze periode. Na de nacht zet de dooi door en verdwijnen sneeuw en ijs geleidelijk. Maar de overgangsfase – juist deze avond en nacht – is cruciaal.
De boodschap is duidelijk: onderschat deze situatie niet. Ijzel zorgt ieder jaar weer voor ongelukken, juist omdat het zo plots en onzichtbaar is. Wie voorzichtig is, thuisblijft waar mogelijk en het weer serieus neemt, helpt niet alleen zichzelf, maar ook anderen veilig door deze laatste winterse beproeving heen.