Algemeen
Ipsos komt met een nieuwe peiling en die zorgt voor landelijke discussie
Nieuwe Ipsos-peiling zorgt voor verrassende wending vlak voor de verkiezingen
Met nog geen dag te gaan tot de Tweede Kamerverkiezingen heeft onderzoeksbureau Ipsos I&O een laatste peiling gepubliceerd, en die zorgt voor flink wat opschudding in politiek Den Haag. Waar de ene peiling liet zien dat Geert Wilders’ PVV een duidelijke voorsprong had, lijkt het speelveld nu weer volledig open te liggen.
Volgens de nieuwste cijfers delen PVV, GroenLinks-PvdA en D66 de koppositie, elk met 23 zetels. Dat betekent dat drie partijen binnen één dag tijd naar elkaar zijn toegegroeid — een opvallende ontwikkeling die de slotfase van de verkiezingsstrijd nog spannender maakt dan verwacht.
De laatste cijfers van Ipsos I&O
De Ipsos-peiling, die dinsdagavond werd gepresenteerd in het programma Pauw & De Wit, laat een ander beeld zien dan de Regiopeiling van een dag eerder. Waar Wilders daar nog overtuigend aan kop ging, toont Ipsos een veel gelijkmatiger verdeling van de zetels.
Volgens Ipsos I&O is de stand als volgt:
-
PVV (Geert Wilders) – 23 zetels
-
GroenLinks-PvdA (Frans Timmermans) – 23 zetels
-
D66 (Rob Jetten) – 23 zetels
-
CDA (Henri Bontenbal) – 19 zetels
-
VVD (Dilan Yeşilgöz) – 18 zetels
-
JA21 (Annabel Nanninga) – 11 zetels
-
Forum voor Democratie (Thierry Baudet) – 6 zetels
-
BBB (Caroline van der Plas) – 5 zetels
Daarmee lijkt er een drieledige kopgroep te zijn ontstaan, waarbij elke partij kans maakt om woensdag als grootste uit de bus te komen.
Een stijgende lijn voor Rob Jetten
De opvallendste verschuiving komt op naam van Rob Jetten, de lijsttrekker van D66. Zijn partij stijgt in de peiling opnieuw met één zetel, waarmee hij zich weet te positioneren naast de PVV en GroenLinks-PvdA.
Volgens politiek analisten heeft Jetten in de laatste week van de campagne geprofiteerd van zijn zichtbaarheid in de media. Ondanks een aantal controversiële uitspraken — waaronder een ongelukkige opmerking tijdens het EenVandaag-verkiezingsdebat — lijkt zijn boodschap over duurzaamheid, gelijkheid en onderwijs bij een groeiend aantal kiezers aan te slaan.
De persoonlijke presentatie van Jetten, die in recente interviews vaker zijn idealisme en energie benadrukte, lijkt hem bovendien dichter bij jonge en progressieve kiezers te hebben gebracht.
CDA verliest terrein
Waar D66 winst boekt, moet het CDA opnieuw een zetel inleveren. De partij van Henri Bontenbal zakt van twintig naar negentien zetels. Volgens Ipsos zou de daling deels te maken hebben met de ophef rond eerdere uitspraken van Bontenbal over religie en maatschappelijke thema’s. Hoewel hij zijn woorden later nuanceerde, lijkt de schade in het publieke debat niet helemaal hersteld.
Toch blijft het CDA met negentien zetels een middenmoter van betekenis, zeker gezien de stabiele achterban in de landelijke regio’s.
Kleine verschuivingen bij overige partijen
Voor de overige partijen zijn de verschuivingen minimaal. JA21 blijft stabiel met elf zetels, terwijl Forum voor Democratie nog zes zetels noteert. De BoerBurgerBeweging (BBB), die eerder dit jaar nog hoge verwachtingen had na de Provinciale Statenverkiezingen, zakt verder weg en staat nu op vijf zetels.
De VVD, die jarenlang de grootste partij van Nederland was, blijft hangen rond achttien zetels. Dat is een historisch laag aantal voor de partij, die in 2021 nog 34 zetels behaalde. Volgens analisten heeft de partij moeite om zich te onderscheiden nu veel kiezers overwegen strategisch te stemmen.
Grote onzekerheid onder kiezers
Wat de verkiezingen van dit jaar vooral kenmerkt, is het grote aantal zwevende kiezers. Ipsos meldt dat bij de vorige meting maar liefst 82 procent van de ondervraagden aangaf nog niet zeker te weten op wie ze gaan stemmen.
Volgens de onderzoekers maakt dat de uitslag onvoorspelbaar. Een enkel tv-debat, een opvallende uitspraak of een emotioneel moment in de media kan in de laatste 24 uur nog het verschil maken.
“Het is zeldzaam dat drie partijen zo dicht bij elkaar staan aan de vooravond van de verkiezingen,” zegt een Ipsos-woordvoerder. “Het laat zien dat kiezers nog volop twijfelen en dat de definitieve stem pas in het stemhokje wordt bepaald.”
Grote verschillen tussen peilingen
De nieuwe Ipsos-peiling staat in schril contrast met de Regiopeiling die een dag eerder werd gepubliceerd. In die regionale meting ging de PVV nog aan kop met maar liefst 44 zetels — bijna het dubbele van het aantal dat Ipsos nu voorspelt.
In dezelfde peiling stond Forum voor Democratie (FvD) op 19 zetels, terwijl D66 slechts 10 zetels zou halen. De VVD kwam daar uit op 13 zetels, het CDA op 18, en JA21 op 12.
Dat de verschillen tussen beide onderzoeken zo groot zijn, roept vragen op over de meetmethodes en de timing van de peilingen. Ipsos baseert zijn cijfers op een landelijk representatief panel, terwijl de Regiopeiling meer nadruk legt op regionale spreiding en demografische trends.
Peilingen als momentopname
Politicologen benadrukken dat peilingen vooral moeten worden gezien als momentopnames. In de laatste dagen van een campagne kunnen de verhoudingen razendsnel verschuiven, zeker in een periode waarin sociale media en televisiedebatten een enorme invloed hebben.
“Kiezers laten zich steeds vaker leiden door het gevoel van het moment,” legt een politiek analist uit. “Een emotionele speech, een opvallend interview of een sterk optreden tijdens een debat kan in één dag duizenden stemmen verplaatsen.”
Daarom verwachten experts dat de verkiezingsdag zelf nog verrassingen in petto heeft.
Pauw & De Wit bespreekt de cijfers
De nieuwe peiling werd gepresenteerd in het programma Pauw & De Wit, dat dinsdagavond live uitzond vanuit Den Haag. Presentatoren Jeroen Pauw en Rick de Wit blikten samen met voormalig minister Wouter Bos en politicus Alexander Pechtold terug op de slotfase van de campagne.
Tijdens de uitzending werd duidelijk dat er geen enkele partij is die zich al winnaar kan noemen. Het debat van dinsdagavond, waarin lijsttrekkers elkaar voor het laatst troffen, zou volgens de analisten doorslaggevend kunnen zijn voor de laatste stemverschuivingen.
“De inzet is enorm,” aldus een politiek verslaggever in de uitzending. “Met drie partijen die gelijk staan, kan elke fout of briljante zet het verschil maken tussen de eerste en tweede plaats.”
De kracht van de laatste indruk
In de politiek draait het vaak om timing — en juist in deze laatste 24 uur telt de indruk die kandidaten achterlaten. Zowel Rob Jetten als Frans Timmermans en Geert Wilders zullen woensdag alles op alles zetten om hun aanhang te mobiliseren.
Sociale media spelen daarbij een steeds grotere rol. Campagneteams gebruiken de laatste uren voor korte video’s, persoonlijke boodschappen en oproepen aan twijfelende kiezers. Ook jongeren, die in eerdere verkiezingen vaak minder opkomst lieten zien, lijken dit jaar actiever betrokken.
Volgens Ipsos kan een verschil van één procent in de opkomst al leiden tot twee tot drie zetels verschil in de einduitslag.
Alles ligt nog open
De verkiezingen van 2025 lijken daarmee uit te monden in één van de spannendste races van de afgelopen decennia. Drie partijen staan schouder aan schouder, terwijl de rest van het politieke veld nauw volgt.
Of de peiling van Ipsos I&O de uiteindelijke richting aangeeft of slechts een momentopname is, zal pas blijken zodra de stembussen sluiten. Eén ding is zeker: het politieke landschap van Nederland staat aan de vooravond van een mogelijke hertekening.
Samenvatting
-
PVV, GroenLinks-PvdA en D66 staan in de laatste Ipsos-peiling elk op 23 zetels.
-
Rob Jetten stijgt licht, Henri Bontenbal zakt één zetel.
-
VVD blijft rond 18 zetels hangen, BBB daalt verder naar 5.
-
Grote verschillen tussen de Ipsos-peiling en de Regiopeiling van gisteren.
-
Meer dan 80% van de kiezers zegt nog te twijfelen over hun stem.
-
Politieke analisten verwachten dat het laatste debat en de opkomst de doorslag zullen geven.
Gratis busvervoer voor asielzoekers tussen Ter Apel en Emmen zorgt voor brede discussie: ‘Is dit de juiste oplossing?’
Het besluit om het busvervoer tussen het asielzoekerscentrum in Ter Apel en station Emmen voortaan kosteloos te maken voor bewoners van het azc, zorgt voor veel reacties in het hele land. Het gaat om een maatregel die vooral bedoeld is om de veiligheid in het openbaar vervoer te verbeteren, maar de keuze roept tegelijkertijd vragen op over gelijkheid, handhaving en de rol van vervoersbedrijven. Voorstanders spreken van een pragmatische aanpak, terwijl anderen vinden dat hiermee een verkeerd signaal wordt afgegeven.
Een lange geschiedenis van incidenten en overlast
Al jaren klinken er zorgen over de situatie op de buslijn tussen Ter Apel en Emmen. Chauffeurs gaven eerder aan dat zij regelmatig te maken kregen met ongewenst gedrag, onduidelijkheid rondom ticketbetalingen en spanningen die opliepen tijdens ritten. Het ging daarbij soms om groepen reizigers die niet wilden betalen of moeite hadden met de regels van het openbaar vervoer.
Hoewel veel ritten zonder problemen verliepen, waren de uitzonderingen heftig genoeg om de veiligheid van chauffeurs en medereizigers onderwerp van gesprek te maken. Buschauffeurs hebben meerdere keren aangegeven dat zij onder grote druk stonden en dat sommige situaties erg onprettig aanvoelden. Voor een sector waarin veiligheid en klantvriendelijkheid centraal staan, was dat een reden om te zoeken naar oplossingen.
Eerdere maatregelen boden onvoldoende resultaat
Het probleem aanpakken was complex. Het COA zette hosts in die bewoners van het azc begeleidden naar de bushalte en hielpen bij het opstappen. Deze hosts moesten vooral zorgen voor rust, begeleiding en uitleg over de regels. In Emmen werden extra toezichthouders ingezet, die reizigers te woord stonden en konden ingrijpen als dat nodig was. Ook Qbuzz schakelde boa’s in op reguliere buslijnen. De buschauffeurs en boa’s hadden portofoons om sneller te kunnen communiceren wanneer zich iets voordeed.
Hoewel deze maatregelen soms hielpen om de situatie tijdelijk te stabiliseren, bleek de structurele overlast niet volledig te verdwijnen. De vraag bleef dus bestaan: wat kan er gedaan worden om ritten veiliger, rustiger en voorspelbaarder te maken?
Nieuwe aanpak: gratis pendeldienst moet rust terugbrengen
Daarom is nu besloten dat het vervoer tussen het azc in Ter Apel en station Emmen gratis wordt. Het doel hiervan is niet om bepaalde groepen te bevoordelen, maar om een belangrijk spanningspunt weg te nemen: de discussie over betalen. In eerdere incidenten bleek vooral de discussie over het wel of niet kopen van een ticket aanleiding voor onrust. Door dat element weg te nemen, hoopt Qbuzz dat de ritten voortaan zonder spanningen verlopen.
Qbuzz-directeur Laurence Hovenkamp noemt deze beleidswijziging een belangrijke schakel in een bredere aanpak. Volgens haar is de combinatie van maatregelen essentieel: toezicht, begeleiding én kosteloos vervoer voor deze specifieke route moeten samen zorgen voor een veiligere omgeving.
“Het vrij beschikbaar stellen van de pendeldienst is een cruciale stap om het totale pakket aan maatregelen te laten slagen,” aldus Hovenkamp.
Het gaat hierbij dus niet enkel om gratis reizen, maar om een compleet beleid dat onrust moet voorkomen en de ervaring van chauffeurs en reizigers moet verbeteren.
Veel discussie op sociale media
Het besluit zorgt online voor stevige reacties. Veel mensen vragen zich af waarom één specifieke groep gratis mag reizen, terwijl andere reizigers wel moeten betalen voor dezelfde afstand. Zij ervaren het als oneerlijk dat er kennelijk middelen beschikbaar zijn om dit vervoer kosteloos te maken, terwijl dit voor regulier openbaar vervoer niet gebeurt.
Aan de andere kant zijn er ook mensen die de keuze pragmatisch en begrijpelijk vinden. Zij wijzen op het feit dat veiligheidspunten in het openbaar vervoer bovenaan staan, en dat het wegnemen van conflictmomenten een bewezen manier is om de rust te bewaren. Volgens deze groep is het beter om te investeren in stabiliteit dan dat chauffeurs en reizigers zich onveilig voelen.
Waarom gratis vervoer als oplossing wordt gezien
Dat de betaaldiscussie zo’n grote rol speelt, heeft vooral te maken met het karakter van de route. Het traject tussen het azc en het station wordt dagelijks gebruikt door een grote, relatief vaste groep reizigers. Voor sommige bewoners van het azc is onduidelijk hoe het Nederlandse betaal- en vervoerssysteem werkt, waardoor misverstanden kunnen ontstaan.
Door het traject tijdelijk gratis te maken, hoopt men de ritten voorspelbaarder te maken en chauffeurs te ontlasten. Als er geen discussies meer zijn bij het instappen, komt er meer rust in de bus én aan de halte. Bovendien maakt het toezicht door hosts en boa’s het makkelijker om te signaleren waar extra uitleg of begeleiding nodig is.
Is dit de omgekeerde wereld?
Veel reacties online zijn gebaseerd op het idee dat er nu een “beloning” wordt gegeven voor gedrag dat eerder tot problemen leidde. Mensen vrezen dat er een precedent wordt geschapen: dat wie onrust veroorzaakt uiteindelijk extra geholpen wordt. Daarom noemen sommigen het besluit symbolisch ‘de omgekeerde wereld’.
Tegelijkertijd benadrukken beleidsmakers dat dit geen beloning is, maar een veiligheidsmaatregel. Het is vergelijkbaar met andere situaties waarin conflicten worden voorkomen door een procedure te vereenvoudigen — zoals wanneer voetbalclubs extra pendelbussen inzetten voor supportersgroepen om opstootjes te voorkomen.
Gelijke behandeling en toegankelijkheid van het openbaar vervoer
Een belangrijk punt in de discussie is het gevoel van gelijkheid. Het openbaar vervoer is een publieke dienst die voor iedereen toegankelijk moet zijn, en veel reizigers vinden dat regels voor iedereen hetzelfde moeten zijn. Wanneer één groep op een bepaalde route gratis reist, roept dat automatisch vragen op over solidariteit, eerlijkheid en uniformiteit van beleid.
Daarom benadrukken de betrokken partijen dat dit een uitzonderlijke situatie is, specifiek gekozen voor een zeer specifiek traject met specifieke veiligheidsuitdagingen. Het is dus geen beleidswijziging die breder wordt ingevoerd.
Hoe gaat het verder?
Voor nu blijft de gratis pendeldienst onderdeel van een proefperiode. In die periode wordt gemeten of het aantal incidenten daadwerkelijk afneemt en of chauffeurs zich veiliger voelen. Ook wordt gekeken of de begeleiding van het COA, de inzet van toezichthouders en het contact tussen vervoerder en overheid voldoende zijn om de situatie duurzaam te verbeteren.
Wanneer blijkt dat de maatregel effectief is, kan deze langer worden aangehouden. Als de resultaten tegenvallen, zullen opnieuw aanpassingen nodig zijn.
Wat vind jij van dit besluit?
Het onderwerp raakt veel mensen, omdat het gaat over veiligheid, verantwoordelijkheid en eerlijkheid. Vind jij het verstandig om dit traject gratis te maken om zo de rust terug te brengen? Of zijn er volgens jou andere oplossingen mogelijk die zowel veilig als eerlijk voelen?
Laat het vooral weten in de reacties — de discussie is nog lang niet voorbij, en jouw mening telt mee in hoe dit soort beleidskeuzes in de toekomst worden vormgegeven.