Algemeen
Jongetje vindt bijzondere vis met mensentanden – hoe is dit mogelijk?
Janna Clinton genoot van een weekend in juli op haar achterporch, terwijl ze haar 11-jarige zoon zag vissen in de vijver achter hun huis in Oklahoma.
Toen Charlie begon te schr*euwen, sprong ze van haar stoel en rende naar haar zoon, die geschokt was door het wezen dat aan het einde van zijn vislijn hing.
Het buurtvijvertje achter het huis van de Clintons is een leuke plek om te vissen en weer vrij te laten voor baars en meerval. Maar in het weekend van 14 juli viste Charlie met alleen een stuk brood als aas een vreemd uitziend wezen op en riep zijn moeder Janna om hulp.
“Hij schre*uwde: ‘Oh my God, mam! Oh my God!'”, zei de moeder. “Ik dacht eerlijk gezegd dat hij gewoon dr*matisch deed.” Bij nader inzien ontdekte ze dat de vangst tanden had die leken op die van een mens. “Natuurlijk zijn we in een buurtvijver gewend om slechts een paar baarzen of meervallen te vangen… Ik bedoel, niets met tanden die op die van mensen lijken,” zei ze, eraan toevoegend dat de vis behoorlijk fel was. “(Charlie) zei dat het een behoorlijk gevecht leverde. Hij was de enige die daar beneden aan het vissen was en hij heeft het geweldig gedaan.”
De Clintons plaatsten een foto van de bizarre vis op hun buurt-Facebookpagina en plaatselijke bewoners die de post en foto’s zagen, deelden hun gedachten: “DAT ZIJN MENSELIJKE TANDEN,” zei de een, terwijl een ander schreef: “Wat in de wereld!?! Dat is eng!”
Sommigen suggereerden dat de familie contact opneemt met de natuurorganisatie. “Dat is absoluut geen ‘vangen en weer vrijlaten’! Bedankt dat je het serieus neemt,” zei een bewoner, terwijl een ander deelde: “Misschien moet je dat aan iemand bij de natuurorganisatie melden…”
Voordat ze contact opnamen met de natuurorganisatie over hun angstaanjagende vangst van de dag, hebben ze de vis teruggezet in de vijver. “Het is een vijver om te vangen en weer vrij te laten… dus hebben we het helaas weer vrijgelaten omdat we op dat moment niet beter wisten,” zei Janna. “We hebben daar een fout gemaakt.”
De familie kwam erachter dat de vis die Charlie had gevangen een pacu was, een neef van de piranha, die inheems is in Zuid-Amerika. In tegenstelling tot zijn omnivore verwanten met vlijmscherpe tanden en een onderbeet, is de pacu voornamelijk een vegetariër met vierkante tanden en een lichte overbeet.
Hoe het in de vijver in een buitenwijk ten noorden van Oklahoma City is terechtgekomen, is nog steeds een raadsel voor natuurbeheerders, die vermoeden dat het een huisdier was dat zijn aquarium ontgroeide en werd vrijgelaten in het wild.
In een boodschap aan de vorige eigenaar van de vis schreef het Oklahoma Department of Wildlife Conservation (ODWC) op Twitter: “Beste, degene die een hele Pacu (een Zuid-Amerikaanse vis nauw verwant aan de Piranha) heeft vrijgelaten in een buurtvijver; hoe durf je.”
De Tweet stimuleerde gesprekken in de cybergemeenschap, waar velen verrast waren door de tanden ervan. “WAAROM HEEFT HET MENSELIJKE TANDEN,” vroeg een verwarde gebruiker.
“IK WEET HET NIET, WE HEBBEN ZE NIET GEMAAKT,” antwoordde ODWC, dat een andere boodschap leverde: “Jouw vis werd gevangen door Charlie Clinton. Hij is 11. LAAT JE HUISDIEREN NIET LOS. ZE ZIJN EEN EXOTISCHE, INVASIEVE SOORT DIE SCHADE AAN ONZE LOKALE ECOSYSTEMEN KAN VEROORZAKEN.” Dit zou kunnen leiden tot een dergelijke verschrikkelijke situatie die zeer schadelijk zou kunnen zijn voor het milieu.
Dit was niet de eerste pacu die in Oklahoma werd gevangen. In juli 2018 haalde de 11-jarige Kennedy Smith een pacu uit Marina Cove bij Ft. Cobb Lake, minder dan twee uur bij de Clintons vandaan.
Op dat moment plaatsten de Game Wardens van Oklahoma een waarschuwing op Facebook die zei: “… Pacu’s zijn al in een paar visserijen in Oklahoma gevangen. De introductie van de niet-inheemse pacu in de wateren van Oklahoma is waarschijnlijk afkomstig van individuen die ze als huisdier kochten en ze vrijlieten toen ze te groot werden voor het aquarium waarin ze waren opgegroeid. Pacu’s kunnen een lengte van maximaal 3,5 voet en een gewicht van 88 pond bereiken.”
Hoewel deze lelijke vissen over het algemeen ongevaarlijk zijn voor mensen, hebben de pacu’s een verontrustende bijnaam verdiend, “de ballensnijders.” In 2011 werd een waarschuwing uitgevaardigd voor skinnydippende Zweden toen er een pacu werd gevonden in de Sont van Öresund.
“Er zijn incidenten geweest in andere landen zoals Papoea-Nieuw-Guinea, waar sommige mannen hun testikels zijn afgebeten,” zei visexpert Henrik Carl, die eraan toevoegde dat vissers naar verluidt zijn doodgebloed nadat hun testikels waren afgebeten. Carl ging verder: “Ze bijten omdat ze honger hebben, en testikels zitten lekker in hun mond…” Hij voegde eraan toe: “Normaal gesproken eten ze noten, fruit en kleine vissen, maar menselijke testikels zijn gewoon een natuurlijk doelwit.”
Ondertussen is Charlie in Oklahoma achter de pacu bij de vijver aan het jagen, hopend het nog een keer te kunnen lokken.
Dear, whoever released an entire Pacu (a South American fish closely related to Piranha) into a NEIGHBORHOOD pond;
how dare you. pic.twitter.com/WwQqJ9REAz
— Oklahoma Department of Wildlife Conservation (@OKWildlifeDept) July 18, 2023
“Hij is behoorlijk laat bij de vijvers gebleven die avond en heeft geprobeerd om hem opnieuw te vangen,” zei Janna over haar zoon, die, in de hoop op een gewilde vangst, van ’s ochtends vroeg tot ’s avonds laat aan het vissen is. “Als hij hem opnieuw vangt, gaan we hem laten opzetten voor hem. Ik denk dat dat een geweldige prijs is en hij verdient het… Ik vertelde hem dat we ervoor zouden zorgen dat de vis glimlacht zodat je zijn tanden kunt zien.”
Na dagen van sneeuw, vorst en chaos staat Nederland vanavond en vannacht opnieuw een spannend weermoment te wachten. Een nieuw neerslaggebied trekt over het land en brengt een combinatie van regen, sneeuw en vooral ijzel met zich mee. Juist die ijzel maakt de situatie verraderlijk en potentieel gevaarlijk. Daarom heeft het KNMI code oranje afgekondigd voor vrijwel het hele land. Alleen Zeeland blijft vooralsnog buiten deze zwaarste waarschuwing.
Ook Rijkswaterstaat trekt aan de bel. De boodschap is ongebruikelijk scherp: ga morgenochtend niet de weg op, tenzij het écht niet anders kan. Wie thuis kan werken, wordt dringend verzocht dat ook te doen. De komende uren en het begin van de ochtendspits beloven namelijk bijzonder riskant te worden.
Laatste winterstuiptrekking
Na vanavond lijkt er eindelijk een einde te komen aan het winterweer dat Nederland de afgelopen week in zijn greep hield. Sneeuwduinen, vastgelopen treinen, gladde wegen en gestrande automobilisten bepaalden dagenlang het nieuws. Maar voordat de dooi definitief inzet, moet het land nog één keer door een lastige overgangsfase heen. Juist die overgang – van vorst naar regen – is berucht om zijn gevaarlijkheid.
Het is precies die situatie die zich nu voordoet. De bovenlucht warmt op, terwijl het wegdek op veel plekken nog onder het vriespunt ligt. Regen die daarop valt, bevriest direct en verandert straten, snelwegen en fietspaden in spiegelgladde oppervlakken.
Code oranje voor 11 provincies
Het KNMI heeft daarom code oranje uitgegeven voor maar liefst elf provincies. Dat betekent dat er sprake is van gevaarlijk weer met mogelijk grote impact op het dagelijks leven. Zeeland vormt de uitzondering, omdat daar de temperatuur al eerder boven nul uitkomt en de kans op bevriezing van regen aanzienlijk kleiner is.
Code oranje wordt niet lichtvaardig afgegeven. Het is een signaal dat de omstandigheden serieus zijn en dat extra voorzichtigheid geboden is. In dit geval draait alles om ijzel, een van de meest onderschatte maar gevaarlijkste winterse verschijnselen.
Vanavond: regen op een bevroren ondergrond
Vanavond zien we een duidelijke tweedeling in het land. In het oosten vriest het nog enkele graden, terwijl het kwik in het westen en zuiden langzaam richting het vriespunt stijgt. In Zeeland wordt het zelfs alweer 1 à 2 graden boven nul. Daar valt op dit moment al regen, zonder dat die direct bevriest.
In het westen van het land beginnen eveneens de eerste regendruppels te vallen. Het probleem: de wegen zijn daar nog ijskoud na meerdere nachten van vorst. Dat zorgt voor verraderlijke gladheid, die niet altijd zichtbaar is. Het lijkt nat, maar is in werkelijkheid spekglad.
Wind maakt het extra onstuimig
Alsof dat nog niet genoeg is, laat ook de wind zich vanavond nadrukkelijk voelen. Vooral in de kustgebieden worden stevige windstoten verwacht. Volgens weerdeskundigen kunnen die snelheden halen van 60 tot 70 kilometer per uur. Dat maakt het niet alleen onaangenaam, maar ook lastiger om controle te houden over voertuigen – zeker op gladde wegen.
De combinatie van regen, ijzel en wind zorgt voor een situatie waarin zelfs ervaren weggebruikers verrast kunnen worden. Eén verkeerde stuurbeweging of remactie kan al voldoende zijn om grip te verliezen.
Naarmate de avond vordert: toenemende gladheid
In de tweede helft van de avond neemt de gladheid verder toe. Dat heeft alles te maken met de temperatuur van het wegdek, die op veel plekken nog steeds onder nul ligt. Zelfs als de luchttemperatuur langzaam stijgt, duurt het vaak uren voordat asfalt en beton daadwerkelijk opwarmen.
Daarom wordt het juist later op de avond en in de nacht steeds gevaarlijker. Regen die blijft vallen, blijft aanvriezen. In Zeeland gebeurt dat niet of nauwelijks, wat verklaart waarom daar geen code oranje geldt. Elders breidt de ijzel zich juist verder oostwaarts uit.
Nog wat sneeuw, dan regen
In het noorden, midden en oosten van het land kan eerst nog wat sneeuw vallen. Alsof de afgelopen dagen nog niet genoeg waren. Die sneeuw is meestal van korte duur en gaat later over in regen. Maar ook dat overgangsmoment is riskant: smeltende sneeuw en regen die bevriest, maken het extra glad.
Zeker op plekken waar niet of minder wordt gestrooid – zoals woonwijken, stoepen, fietspaden en parkeerterreinen – kan het spekglad worden. Maar ook op doorgaande wegen is het oppassen geblazen. Zout werkt namelijk minder goed bij aanhoudende ijzel.
Oproep: blijf thuis als het kan
Rijkswaterstaat is daarom helder in zijn advies. Wie niet per se de weg op hoeft, kan dat beter laten. Voor mensen met essentiële beroepen is dat niet altijd een optie, maar voor kantoormedewerkers geldt: thuiswerken is nu de veiligste keuze.
Voor wie toch moet rijden, gelden extra adviezen:
-
Neem ruim de tijd
-
Houd grote afstand
-
Vermijd abrupte stuur- en rembewegingen
-
Wees extra alert op bruggen, viaducten en op- en afritten
Ook fietsers en voetgangers lopen risico. Een ogenschijnlijk nat trottoir kan verraderlijk glad zijn.
Hoe lang houdt de gladheid aan?
In de westelijke Randstad verdwijnt de gladheid waarschijnlijk aan het begin van de nacht, zodra de temperatuur daar voldoende boven nul komt. Later in de nacht geldt dat ook voor het oosten van de Randstad.
Toch is het gevaar daarmee niet meteen geweken. Tot het begin van de ochtend kan in het oosten van Noord-Holland, Utrecht, Brabant en Limburg nog steeds gladheid voorkomen. Vooral in landelijke gebieden en op minder bereden wegen blijft het opletten.
Daarna: opluchting
Het goede nieuws is dat dit waarschijnlijk de laatste grote winterse hindernis is van deze periode. Na de nacht zet de dooi door en verdwijnen sneeuw en ijs geleidelijk. Maar de overgangsfase – juist deze avond en nacht – is cruciaal.
De boodschap is duidelijk: onderschat deze situatie niet. Ijzel zorgt ieder jaar weer voor ongelukken, juist omdat het zo plots en onzichtbaar is. Wie voorzichtig is, thuisblijft waar mogelijk en het weer serieus neemt, helpt niet alleen zichzelf, maar ook anderen veilig door deze laatste winterse beproeving heen.