Annette Herfkens – van wrak tot veerkracht

Wat een romantische vakantie had moeten worden, veranderde voor de Nederlandse Annette Herfkens in een nachtmerrie die haar leven voorgoed zou veranderen. In november 1992 stortte het vliegtuig waarin zij samen met haar verloofde zat neer in de Vietnamese jungle. Van de 25 mensen aan boord overleefde uiteindelijk alleen Annette de ramp.

Ruim dertig jaar later deelt ze nog altijd haar indrukwekkende verhaal over verlies, doorzettingsvermogen en de kracht van het menselijk brein.

Droomvakantie eindigt in tragedie

Annette Herfkens werkte begin jaren negentig als succesvol handelaar op Wall Street. Haar verloofde William van der Pas stond aan het hoofd van de Vietnamese vestiging van Internationale Nederlanden Bank. Door hun drukke banen zagen ze elkaar maandenlang nauwelijks.

Na een periode van hard werken besloten ze eindelijk samen op vakantie te gaan. Hun reis begon in Ho Chi Minhstad, waarna ze zouden doorvliegen naar de kustplaats Nha Trang voor een ontspannen strandvakantie.

Op 14 november 1992 stapten ze aan boord van Vietnam Airlines-vlucht 474, een Yakovlev Yak-40. Niemand kon vermoeden dat de vlucht fataal zou aflopen.

Een onheilspellend gevoel

Annette kampte al haar hele leven met claustrofobie en voelde zich direct ongemakkelijk toen ze het kleine toestel binnenstapte. William probeerde haar gerust te stellen door te zeggen dat de vlucht slechts twintig minuten zou duren.

Toen ze na veertig minuten nog altijd in de lucht waren, groeide haar onrust.

Plotseling begon het toestel hoogte te verliezen.

Enkele seconden later stortte het vliegtuig neer in de dichtbegroeide jungle van Vietnam.

Wakker tussen de wrakstukken

Toen Annette bijkwam, besefte ze nauwelijks wat er was gebeurd. Ze lag zwaargewond tussen de brokstukken van het vliegtuig.

Naast haar zat haar verloofde nog vast in zijn stoel. Hij had de crash niet overleefd.

Zelf bleek ze onder meer een verbrijzelde heup, een gebroken been, een klaplong en meerdere andere ernstige verwondingen te hebben.

Toch wist ze uit het wrak te kruipen en zich tientallen meters verder in veiligheid te slepen.

Acht dagen overleven

In eerste instantie bleken meerdere passagiers de crash te hebben overleefd. Ze hoorde mensen roepen en kreunen. Eén van hen gaf haar zelfs kleding nadat haar rok was gescheurd.

Maar naarmate de uren verstreken, stierven de andere overlevenden één voor één.

Annette bleef uiteindelijk helemaal alleen achter.

Ondanks haar zware verwondingen gaf ze niet op.

Regenwater hield haar in leven

Omdat ze geen voedsel had, moest ze volledig vertrouwen op regenwater. Met isolatiemateriaal uit het vliegtuig maakte ze een geïmproviseerde opvang, zodat ze kleine hoeveelheden water kon verzamelen.

Om haar voorraad zo lang mogelijk te laten meegaan, nam ze slechts af en toe een slok.

Daarnaast gebruikte ze ademhalingsoefeningen uit de yoga om haar beschadigde long onder controle te houden.

Volgens Annette hielp vooral haar mentale instelling haar overeind.

Na iedere kleine overwinning sprak ze zichzelf moed in. Dat gaf haar telkens weer de kracht om door te gaan.

Iedereen dacht dat ze overleden was

Terwijl Annette vocht voor haar leven, gingen familie, vrienden en collega’s ervan uit dat ze de ramp niet had overleefd.

Er verscheen zelfs een overlijdensbericht.

Toch weigerde haar goede vriend en collega Jaime Lupa zich daarbij neer te leggen. Hij bleef geloven dat Annette nog leefde.

Wonder na acht dagen

Op de achtste dag arriveerde uiteindelijk een Vietnamees reddingsteam op de plek van de crash.

De hulpverleners waren eigenlijk op zoek naar lichamen en hadden alleen lijkzakken meegenomen.

Tot hun grote verbazing troffen ze Annette levend aan.

Na haar redding werd ze per geïmproviseerde brancard uit de jungle gedragen en overgebracht naar het ziekenhuis.

Terug naar het normale leven

Enkele weken later woonde ze, nog in een rolstoel, de uitvaart van haar verloofde bij.

Opmerkelijk genoeg herstelde ze lichamelijk snel. Begin 1993 keerde ze alweer terug naar haar werk.

Mentaal duurde het herstel veel langer.

Ze worstelde jarenlang met verdriet, trauma en het verlies van de liefde van haar leven.

Nieuw geluk

Later vond Annette opnieuw de liefde bij Jaime Lupa, de vriend die nooit ophield naar haar te zoeken. Samen kregen ze twee kinderen.

Hoewel hun huwelijk uiteindelijk eindigde, bouwde Annette een nieuw leven op.

Haar ervaringen vormden de basis voor haar boek Turbulence, waarin ze beschrijft hoe acceptatie haar hielp om verder te gaan.

Volgens haar draait overleven niet om vasthouden aan wat je bent kwijtgeraakt, maar om leren zien wat er nog wél is.

Een levensles

Inmiddels reist Annette de wereld rond als spreker en vertelt ze over veerkracht, verlies en doorzettingsvermogen.

Ze gelooft dat juist haar vermogen om zich aan te passen haar leven heeft gered.

Nog altijd staat ze jaarlijks stil bij de dag waarop ze werd gered. Ze drinkt dan bewust een glas water als herinnering aan de kleine slokjes die haar destijds in leven hielden.

Hoewel bepaalde geuren, smaken en vliegreizen soms nog herinneringen oproepen aan de crash, laat Annette zich daar niet meer door beheersen.

“Als je accepteert wat je bent verloren, ga je vanzelf zien wat je nog hebt,” is de levensles die ze uit haar bijzondere overlevingstocht heeft meegenomen.